THE PROTOCOL ON PROTECTION OF CHILDREN FROM PARENTAL ABUSE AND NEGLECT AND CONSEQUENCES FOR CHILDREN’S INTEGRITY AND PERSONALITY DEVELOPMENT

Jelena Marinković

doi:10.51738/kpolisa.2026.1r.jm

Autori

Jelena Marinković Univerzitet Privredna akademija Pravni fakultet za privredu i pravosuđe, Novi Sad, Srbija https://orcid.org/0009-0005-6677-7423

DOI:

https://doi.org/10.51738/kpolisa.2026.1r.jm

Ključne reči:

zlostavljanje deteta, zanemarivanje deteta, roditelji, posledice

Apstrakt

Rad predstavlja sažetak regulacije pravnih propisa o zaštiti dece u slučaju zlostavljanja i zanemarivanja od strane roditelja. Predstavljen je analiziran uvid u trenutni sistem i pojašnjeni su svi predviđeni koraci radi osiguranja dobrobiti deteta. Izveden je pokušaj da se ukaže na značaj trenutnog sistema zaštite koji sprovode organ starateljstva i drugi nadležni organi, ali i da se pitanje osmotri sa kritičke strane predstavljanjem slučaja iz prakse radi kontinuiranog poboljšanja. Metodi koji su korišćeni u pisanju ovog rada su: teorijska analiza dostupnog sadržaja iz pravnih akata i relevantnih naučnih radova, normativni metod, sinteza relevantnih informacija u okviru različitih oblasti, kao što su pravo i psihologija, I konkretizacija na osnovu predstavljenog slučaja iz prakse. Cilj rada je da se upozna za merama zaštite, osnovnim pravima deteta i principom njegovog najboljeg interesa u svim postupcima, kao i da ukaže na metode rada Centra za socijalni rad. Uprkos nepostojanju adekvatnih podataka o obimu vršenja ovih radnji nad decom, kritički se ističe potreba uspostavljanja efikasnijeg sistema prijavljivanja i menjanja svesti ljudi o ispravnosti takvog postupanja. Trenutne statistike, usled nemogućnosti prikupljanja potpunih podataka, u velikoj meri usporavaju razvijanje mera prevencije i poboljšanje sistema.

##plugins.generic.usageStats.downloads##

##plugins.generic.usageStats.noStats##

Reference

Išpanović-Radojković, V., Ignjatović, T., Kalezić Vignjević, A., Stevanović, I., Srna, J., Vujović, R., & Žegarac, N. (2011). Zaštita deteta od zlostavljanja i zanemarivanja – Primena Opšteg protokola [Child protection from abuse and neglect – Application of the General protocol]. Centar za prava deteta.

Krstinić, D., Počuča, M., & Sančanin, Đ. (2023). Nasilje u porodici – pozicija deteta u nasilju koje trpi roditelj žrtva [Domestic violence – The position of the child in violence suffered by the parent as a victim]. Pravo - teorija i praksa, 40(2), 1-16. DoI: 10.5937/ptp2302001K.

Krstinić, D., & Vasiljković, J. (2019). oblici nasilja u porodici [Forms of domestic violence]. Pravo – teorija i praksa, 36(7-9), 67-81. DoI: 10.5937/ptp1907067K.

Kovaček-Stanić, g. (2007). Porodično pravo: partnersko, dečije i starateljsko pravo [Family law: partnership, child and guardianship law]. Univerzitet u Novom Sadu.

Milovanović v. Serbia [Judgement], no. 56065/10, § 1-2, 8 october 2019, EChR:2019.

Ministarstvo za rad, zapošljavanje, boračka i socijalna pitanja [Ministarstvo rada, zapošljavanja i socijalne politike]. (2005, August 5). Opšti protokol za zaštitu dece od zlostavljanja i zanemarivanja [general protocol for the protection of children from abuse and neglect]. Paragraf Lex. https://www.paragraf.rs/propisi/opsti_protokol_za_zastitu_dece_od_zlostavljanja_i_zanemarivanja.html.

Ministarstvo za rad, zapošljavanje, boračka i socijalna pitanja [Ministarstvo rada, zapošljavanja i socijalne politike]. Pravilnik o organizaciji, normativima i standardima rada centra za socijalni rad [Rulebook on the organization, normatives and standards of the work of the center for social work]. (Službeni glasnik RS, br. 59/2008, 37/2010, 39/2011 – dr. pravilnik, 1/2012 – dr. pravilnik, 51/2019, 12/2020i 83/2022). https://www.paragraf.rs/propisi/pravilnik_o_organizaciji_normativima_i_standardima_rada.html

Mošković, L. (2015). Prevencija zlostavljanja i zanemarivanja dece [Prevention of child maltreatment and abuse]. Preventivna pedijatrija, 1, 34-38.

Narodna skupština Republike Srbije [Narodna skupština]. Porodični zakon [Family Law]. (Službeni glasnik RS, br. 18/2005, 72/2011 – dr. zakon i 6/2015). https://www.paragraf.rs/propisi/porodicni_zakon.html

Narodna skupština Republike Srbije [Narodna skupština]. Ustav Republike Srbije [Constitution of the Republic of Serbia]. (Službeni glasnik Republike Srbije, br. 98/06 i 115/2021). https://www.paragraf.rs/propisi/ustav_republike_srbije.html

Narodna skupština Republike Srbije [Narodna skupština]. Zakon o ratifikaciji konvencije ujedinjenih nacija o pravima deteta [Law on the Ratification of the United Nations Convention on the Rights of the Child]. (Službeni list SFRJ – Međunarodni ugovori, br. 15/90 i Službeni list SRJ – Međunarodni ugovori, br. 4/96 i 2/97). https://www.paragraf.rs/propisi/zakon_o_ratifikaciji_konvencije_ujedinjenih_nacija_o_pravima_deteta.html

Pejović-Milovančević, M., Išpanović-Radojković, V., Vidojević, o., Minčić, T., & Radosavljev, J. (2001). Psihološke posledice zlostavljanja i zanemarivanja dece i adolescenata [Psychological consequences of child and adolescent abuse and neglect]. Psihijatrija danas, 33(3–4), 175–187.

Počuča, M., & Matijašević, J. (2023). Socio-structural and cultural determinants of emotional abuse of children in families in rural areas. Kultura polisa, 20(3), 27–49. DoI: 10.51738/Kpolisa2023.20.3r.27pm.

Presuda Višeg suda u Novom Sadu [VS] [Judgment of the high Court in Novi Sad], NPŽ-181/23 od 23 Novembra 2023. Presuda Vrhovnog kasacionog suda [VSS] [Judgment of the Supreme Court of Cassation], Rev. 713/16 od 18. maja 2016. godine.

Račić, A. (2021). Nasilje nad decom [Violence against children]. Megatrend revija, 18(2), 267–282. DoI: 10.5937/MegRev2102267R.

Sinnshaw, M.T. (2014). Safeguarding the future: does the african union have the capacity to protect children in armed conflicts? [Master’s Thesis, University of Tampere].

Stojanović, Z., & Delić, N. (2015). Krivično pravo – Posebni deo [Criminal law – Special part]. Pravna knjiga.